242# Araf 179 – İnsan Cehennem için mi yaratıldı?

Genel

Araf 179 ayetinde cehennemde yakmak için insanlar mı yaratıldığı söyleniyor?

Araf 179: “Andolsun biz, cinler ve insanlardan, kalpleri olup da bunlarla anlamayan, gözleri olup da bunlarla görmeyen, kulakları olup da bunlarla işitmeyen birçoklarını cehennem için var ettik. İşte bunlar hayvanlar gibi, hatta daha da aşağıdadırlar. İşte bunlar gafillerin ta kendileridir.”

Ayette bir sebep ve sonuç ilişkisi var. Yani aklı, kalbi, gözü, ve kulağı olduğu halde, bunları evrendeki Allah’ın ayetlerini ve delillerini görmek için kullanmayanlar cehennem’in halkıdırlar.

Bu ayet sebep-sonuç ilişkisi içinde bir durumu belirtirken ateist arkadaşım bunu tersten okuma yaparak sonuç-sebep ilişkisi içinde göstermek istemektedir. Yani ateiste göre önce sonuca karar verilmiş ve sonra sebep oluşturulmuş. Yani Allah önce Cehennemlik olacaklara karar vermiş sonra onları akıllarını ve gözlerini Allah’ı anlamak için kullanamaz varlıklar olarak yaratmıştır. (Hâlbuki Kuran, insanın özgür iradesinden dolayı yargılanacağını ve hesap vermesinin nedeninin iyilik ve kötülüğe karar verecek kendi iradesi olduğunu hep vurgular.)

Ayeti şimdi de anlamsal olarak tersten okuma yapalım: “Aklını, kalbini, gözünü, kulağını Allah’ın evrendeki ayetlerini anlamak ve O’nu tanımak için kullananlar Cennet için yaratılmıştır.”

Görüldüğü gibi ayet ortada, tersten okuma ile birlikte ne demek istediği artık sağa sola çekilemez, kısaca insanın fiillerinin kendi yaratılışının mukadderatını (sonunu) hazırlayacağını belirtiyor.

Yazarın önerisi:  215# MODERNİST VE GELENEKÇİ AYRIMCILIĞI

Peki, Araf 179 ‘a göre Allah bunları ezelde mi takdir etti?

Cevap: Biz ezel ve ebed kavramını halk arasında yanlış anladığımız için Allah ezelde takdir etti denildiği zaman Allah’ı yine zaman içine hapsederek düşünüyoruz. Hâlbuki ezel geçmiş demek değildir, ebed de gelecek demek değildir. Allah’ın ezeli ve ebedi olması demek eski ifade ile varlığının başlangıcı ve sonu olmaması demek, yeni ifade ile Allah’ın zamandan bağımsız olması demektir.

Dolayısı ile Allah ezelde takdir etti deyip de bunu Allah önce takdir etti sonra yarattı diye algılamak İlahi boyut açısından yanlış bir anlamadır. Allah zamandan bağımsız olduğu için tüm zamanlar Allah’a göre bir tek zamandır. Yani bizim hissettiğimiz ilerleyen zaman, Allah’a göre bir anlık bir zamandır.

Bu konuyu daha önce 92 numaralı “Allah önceden biliyorsa neden yarattı? Allah zamana tâbi midir?” adlı yazımda şöyle bir örnekle açıklamıştım. Bir ressam 2 haftada çizim sürecine uygun olarak bir resim yapar, fakat bir matbaa ise bir resmi bir anda basar. Matbaa için resmin ayrıntılarındaki tüm süreç birdir.

Aynı şekilde bizim için süreç ile işleyen tüm zaman Allah için birdir ve bir anlıktır. Bu yüzden Allah bunu ezelde takdir etti denmez, çünkü Allah’ı zamanın ve sürecin içine sokmuş olursunuz. Allah için tüm evrenin olması ile ölmesi aynı anda olur. Hatta “an” kelimesi bile zaman bildirir, bu yüzden “zamansız olur” demek daha doğrudur. Fakat bizler zamanın işleyişi içinde olduğumuz için zamansızlığın nasıl bir şey olduğunu anlayamıyoruz. Tıpkı bir balığın suyun dışını idrak edememesi gibi. Zaman konusunu çok uzatmayıp 59 nolu yazıya havale ediyorum.

Yazarın önerisi:  3# Gönlünü Allah'a kapatmak

Cehennem’in insanlar ve cinlerle doldurulması

Secde 13: “Eğer dileseydik, her insanı (dünyada zorla) doğru yola ulaştırırdık (ancak iyiler kötülerden ayrılsın diye herkesi kendi iradesine bıraktık). Fakat: “Andolsun ki, cehennemi cinlerden ve insanlardan bütün (inkâr edenlerle) dolduracağım” şeklindeki sözüm gerçekleşecektir.”

Bu ayette de zalimlik yapan insanları Cehennem’e doldurmanın kesin olarak vaad edilmiş bir söz olduğunu ve gerçekleştirileceğini söylüyor. Yani Allah belki ilerde Cehennem’den vaz geçer diye nefsiniz veya şeytanınız sizi aldatmasın. Buna rağmen Allah insanları bağışlamak için rahmet kapılarını sonuna kada açacağı müjdesini de veriyor. Eğer hâla Cehennem’i hak edenler olacaksa onlara da Cehennem kaçınılmaz olmuş demektir.

Bakın şu ayette ise Allah’ın rahmet etmesinin kendi adına verilmiş bir söz bir zorunluluk olduğu anlaşılıyor.

Enam 54: “Âyetlerimize iman etmiş kimseler sana geldiklerinde, “Size selam olsun.” de. Rabb’iniz rahmet etmeyi Kendi üzerine yazdı. Sizden kim cehaletle kötü bir şey yapar da ardından tövbe edip kendini düzeltirse, bilsin ki O, Çok Bağışlayıcı’dır, Rahmeti Kesintisiz’dir.”

Allah’ın rahmeti engin fakat yine de sınırı aşmış zalimler gerek adalet için gerek müstehak oldukları için Cehennem’i ebedi bir bekleyiş içinde kendilerine yurt edineceklerdir.

Özetle:

Araf 179 ayetinde sebep sonuç ilişkisi içinde insanların kendi iradeleriyle kendi yaratılışlarının mukadderatlarını hazırladıkları anlatılır. Yani emanet olarak verilen akıl, kalp, göz, kulak kendi yaratılış amacını bulmak için değil de geçici Dünya zevklerini kazanmak için heba edilirse bu tür insanların Cehennemlik ameller peşinde koşacağı, haddini her konuda aşacağı, Dünya zevkleri için başka mahlûkatın haklarına girebileceği gibi her insanın kendi anlayışına göre ayetten iktibas edeceği manalar ortaya çıkar.

Yazarın önerisi:  158# Kuran'da deyimler: Kadınlar sizin tarlanızdır, Allah'ın tahtı vs.

Her ne kadar bazı ateistler biz kendi kendimize ahlak geliştirebiliriz nutukları atsa da, insanlar Allah’tan uzaklaştıkça Dünya’nın daha adaletsiz ve merhametsiz bir yer olması da Cehennem’in Allah inancı ile olan ilişkisinin ve gerekliliğinin göz önündeki kanıtıdır.

Sitemizde Cehennemin varlığı ile ilgili yazıyı 128 nolu yazıdan okuyabilirsiniz. Ayrıca Cehennem kavramının tefsirlere yansıması için şu makaleyi indirip okuyabilirsiniz.

blank

  1. blank
    Xədicə

    Sual:Quranda niyə Ərəbistan və bölgəsi xaricində heç bir yer haqqında söz keçmir,bilgi verilmir?Quranda niyə Avstraliyadakı kenqurulara,Çindəki pandalara,Afrikadakı Dragon Fruit meyvələrinə toxunmur?(Bu ağacların boyu 120 metrə qədər uzanır).Niyə dinozavrlardan bəhs olunmur,amma dəvələrdən bəhs olunur?
    Cavab:
    1-Quranın kenqurulardan,pandalardan,dinozavrlardan bəhs etməsi üçün ilk olaraq bu heyvanların Ərəb dilində bir kəlmə qarşılığı olması lazımdır.Ərəb dilində kenqurunu ifadə edəcək bir kəlmə yoxdursa,əlbəttə ki olmayan kəlmələrdən bilinməyən bir qavram yaratması gözlənilə bilməz.Quran Ərəb dilində endiyi üçün Ərəb dilində olan və bilinən kəlmələrlə danışacaq.
    2-Yaxşı,deyək ki Quran Dragon Fruitdən danışdı və bu mənasız kəlmənin nə olduğunu və meyvəsinin necə olduğunu Quranın ilk həmsöhbətləri bilmir.Bu meyvəni anmağın kimə nə faydası olardı?
    3-Bəs bu meyvənin adını hansı dildən söyləməsini seçərdiniz?Çünki bir meyvə və ya heyvan çox vaxt fərqli ölkələrdə fərqli bir kəlmə ilə adlandırılır.Gəlin həmsöhbətlərimiz kimi biz də absurd davranaq,deyək ki Quran Ingilis dilində yazıldı.Ingilis dilində olan bir kəlməni Quranda görsəniz imanınız artacaqdı,yoxsa hər şeyə bir qulp taxdığınız kimi buna da bir qulp taxacaqdınız?
    4-Dünya üzərində 2000 növ dinozavr yaşadığı təxmin olunur,halbuki bu günə qədər yaşamış milyonlarla başqa növ var.Dinozavrlar da bu canlılardan bəziləridir.Canlılıq cəhətindən bütün növlər həyat daşıyır və təbiətdəki ekoloji zəncirin bir parçasıdır.Dinozavrları,əvvəlki dövrlərdə yaşayan və hələ kəşf edib ad belə qoya bilmədiyimiz digər canlılardan canlılıq cəhətindən fərqləndirən bir tərəfləri yoxdur.Milyonlarla bilinməyən növ içində niyə xüsusilə dinozavrlardan bəhs olunsun ki?
    5-Quranın açıq-aydın olaraq nəzərə çatdırılmasının səbəbi insanların bildikləri qavramlarla danışmasıdır.Mütəşabih ayələr(iləridə ortaya çıxacaq elmi ayələr)belə bilinən qavramlarla izah olunur.
    Ona görə bilinməyən qavramları və ya yüz illər sonra qoyulacaq adları axtarmaq və ya Quranın əsl mahiyyəti olan ədaləti və doğru yolu göstərmək fəaliyyətini buraxıb,bilinməyən canlılardan danışmasını gözləmək mənasız bir gözlənti olardı.
    Qısaca:Quran ilk həmsöhbətlərinin bilmədiyi kəlmələrlə danışmaz.Belə bir şey gözləmək Quranın başa düşülə bilən olmasına və üslubuna zidd olardı.
    Əgər bu sualı elmi möcüzə olması baxımından verirsinizsə,qeyd edim ki Quran hədsiz sayda möcüzə göstərməz,göstərdiyi elmi möcüzələr isə kifayətdir.

    Cevapla
  2. blank
    Xədicə

    Əraf,179-cu ayədə Cəhənnəmdə yandırmaq üçün insanlarmı yaradıldığı deyilir?
    Əraf,179:”And olsun biz,cinlər və insanlardan qəlbləri olub bunlarla anlamayan,gözləri olub bunlarla görməyən,qulaqları olub bunlarla eşitməyən çoxlarını Cəhənnəm üçün var etdik.Elə bunlar heyvanlar kimi,hətta daha da aşağıdadırlar.Qafil olanlar da məhz onlardır!”
    Ayədə bir səbəb və nəticə əlaqəsi var.Yəni ağlı,qəlbi,gözü və qulağı olduğu halda bunları kainatdakı Allahın ayələrini və dəlillərini görmək üçün istifadə etməyənlər Cəhənnəm əhlidirlər.Bu ayə səbəb-nəticə əlaqəsi içində bir vəziyyəti göstərərkən ateist bunu tərsdən oxuyaraq nəticə-səbəb əlaqəsi içində göstərmək istəməkdədir.
    Yəni ateistə görə əvvəl nəticə qərar verilmiş və sonra səbəb yaradılmışdır.Yəni Allah əvvəl Cəhənnəmlik olacaqlarına qərar verib sonra onları ağıllarını və gözlərini Allahı anlamaq üçün istifadə edə bilməyən varlıqlar olaraq yaratmışdır.(Halbuki Quran,insanın azad iradəsinə görə hökm veriləcəyini və hesab verməsinin səbəbinin yaxşılıq və pisliyə qərar verəcək şəxsi iradəsinin olduğunu hər zaman vurğulayır.)Ayəni indi də məna baxımından tərsdən oxuyaq:”Ağlını,qəlbini,gözünü,qulağını Allahın kainatdakı anlamaq və Onu tanımaq üçün işlədənlər Cənnət üçün yaradılmışdır.”
    Göründüyü kimi ayə ortadadı,tərsdən oxuma ilə birlikdə nə demək istədiyi artıq sağa sola çəkilə bilməz,qısaca insanın feillərinin öz yaradılışının müqəddəratını (sonunu)hazırlayacağını bildirir.
    Bəs,Allah bunları əzəldəmi təqdir etdi?
    Cavab:Biz əzəl və əbəd qavramını xalq arasında yanlış anladığımız üçün Allah əzəldə təqdir etdi deyildiyi zaman Allahı yenə zaman içinə həbs edərək düşünürük.
    Halbuki əzəl keçmiş demək deyildir,əbəd də gələcək demək deyildir.Allahın əzəli və əbədi olması demək köhnə ifadə ilə varlığının başlanğıcı və sonu olmaması deməkdir,yeni ifadə ilə Allahın zamandan asılı olmaması deməkdir.
    Beləliklə Allah əzəldə təqdir etdi deyib bunu Allah əvvəl təqdir etdi sonra yaratdı deyə anlamaq Ilahi məqam cəhətindən yanlış bir anlayışdır.
    Allah zamandan asılı olmadığı üçün bütün zamanlar Allaha görə bir tək zamandır.Yəni bizim hiss etdiyimiz irəliləyən zaman,Allaha görə anlıq bir zamandır.Bu mövzunu daha öncə 92 nömrəli”Allah önceden biliyorsa neden yarattı?Allah zamana tabi midir?”(Allah əvvəlcədən bilirdisə niyə yaratdı?Allah zamana tabedir?)adlı məqaləmdə belə bir örnəklə açıqlamışdım.
    Bir rəssam 2 həftədə rəsm müddətinə uyğun olaraq bir rəsm çəkir,amma bir mətbəə isə bir rəsmi bir anda çap edir.Mətbəə üçün rəsmin detallarındakı bütün proses birdir.
    Eyni şəkildə bizim üçün proses ilə işləyən bütün zaman Allah üçün birdir və anlıqdır.Buna görə də Allah bunu əzəldə təqdir etdi deyilə bilməz,çünki Allahı zamanın və prosesin içinə daxil etmiş olarsınız.Allah üçün bütün kainatın olması ilə ölməsi eyni anda olur.Hətta”an”kəlməsi belə zaman bildirir,buna görə”zamansız olur”demək daha doğrudur.
    Amma bizlər zamanın işləməsinin içində olduğumuz üçün zamansızlıqın necə bir şey olduğunu anlamırıq.
    Eynilə bir balığın suyun xaricini idrak edə bilməməsi kimi.Zaman mövzusunu çox uzatmayıb 59 no’lu yazıya həvalə edirəm.
    Nəticə:Əraf 179 ayəsində səbəb-nəticə əlaqəsi içində insanların öz iradələri ilə öz yaradılışlarının müqəddəratını hazırladıqları deyilir.
    Yəni əmanət olaraq verilən ağıl,qəlb,göz,qulaq keçici Dünya zövqlərini qazanmaq üçün sərf olunarsa bu cür insanların Cəhənnəmlik əməllər arxasınca qaçacağı,həddini hər mövzuda aşacağı,Dünya zövqləri üçün başqa məxluqatın haqlarına girə biləcəyi kimi hər insanın öz anlayışına görə ayədən nəticə çıxara biləcəyi mənalar ortaya çıxar.
    Hər nə qədər bəzi ateistlər biz öz-özümüzə əxlaq inkişaf etdirə bilərik deyə sayıqlasalar da ,insanlar Allahdan uzaqlaşdıqca Dünyanın daha ədalətsiz və mərhəmətsiz bir yer olması da Cəhənnəmin Allah inancı ilə olan əlaqəsinin və lazımlılığının göz önündəki sübutudur.

    Cevapla
  3. blank
    AAMP

    soru:naziyat 27.33 arasında ﴾27﴿ Şimdi, sizi yaratmak mı daha zor yoksa göğü yaratmak mı? Onu Allah yaptı.
    ﴾28﴿ Onu yükseltip kusursuz olarak şekillendirdi.
    ﴾29﴿ Gecesini kararttı, gündüzünü ağarttı.
    ﴾30﴿ Bundan sonra da yeryüzünü döşeyip yaydı.
    ﴾31﴿ Yerden suyunu ve bitkisini çıkardı.
    ﴾32﴿ Dağları sağlam bir şekilde yerleştirdi.
    ﴾33﴿ Hepsi sizin ve hayvanlarınızın yararlanması için.
    fussilet 9.10 arasında ﴾9﴿ De ki: “Arzı iki devirde yaratanı inkâr edip O’na başkalarını ortak mı koşuyorsunuz? O yaratıcı ve âlemlerin rabbi olan Allah’tır.”
    ﴾10﴿ Arz üzerinde sarsılmaz dağlar oturttu, orayı bereketli hale getirdi; gerekli besinlerini orada -bunlara ihtiyacı olan varlıklar için eşit derecede olmak üzere- uygun ölçülerle yarattı. (Bütün bunlar) dört devirde oldu.
    ﴾11﴿ Dahası O, duman halinde olan semaya iradesini yöneltti; ardından ona ve arza, “İsteyerek veya istemeyerek (varlık sahnesine) gelin!” buyurdu. “İsteyerek geldik” dediler.
    bakara süresinde ﴾29﴿ Yeryüzünde ne varsa tamamını sizin için yaratan, sonra göğe yönelerek onları, yedi gök olarak tamamlayıp düzene koyan O’dur ve O, her şeyi hakkıyla bilmektedir.
    fussilet ve bakara süresinde dağlar yaratıldıktan sonra gök yedi farklı katman oldu diyor
    ama naziyat süresinde önce gök düzenlendi sonra dağlar oturtuldu bu bir çelişki mi ?
    soru 2:allah yeri 2 günde yaratıp 2 günde düzenliyor sonra göğe yönelip 2 var olan göğü 2 günde 7 katman haline getiriyo yani evren 6 günde yaratılmamış düzenlenmiş

    Cevapla
    1. blank
      kurangunlukleri Yönetici
      Cevapla
  4. blank
    aamp

    yıldızların atış tanesi olmasıyla ilgili yazabilirmisiniz

    Cevapla
    1. blank
      kurangunlukleri Yönetici
      Cevapla